بررسی زون جنوبی مرزن آباد ( جاده کرج- چالوس )

رشته کوه البرز، یک کمربند چندین کوهزادى است که حوادث زمین­ساختى مختلفى را از تریاس پسین (کوهزاد سیمراید) تا حال حاضر تحمل کرده است. هنوز در خصوص سازوکار تشکیل این رشته کوه توافق واحدى وجود ندارد. برخى از محققان معتقدند که عملکرد گسل­هاى معکوس و راندگى در روبناى پوسته البرز به شکل تجمع­هاى تاقدیس­گون سبب ایجاد شکل کنونى این رشته کوه بوده است. در مقابل بعضى دیگر عنوان می­کنند که تعداد زیادى از گسل­هاى پر شیب البرز عمیق هستند و حتى پی­سنگ را نیز قطع می­کنند. منطقه مورد مطالعه در جنوب شهر مرزن­آباد در بخش شمالى البرز مرکزى واقع شده است که در آن یکى از بهترین برونزدهاى سازند کهر (قدیمی­ترین تشکیلات شناخته شده البرز) با ارتفاع حدود 3400 مترى وجود دارد. اکثر خصوصیات هندسى و ترتیبى گسل­هاى محدوده مورد نظر چون شیب زیاد با هندسه مسیر تغییرشکلى محدب به سمت بالا (براى گسلهایى که شیبى به سمت جنوب دارند) ، تغییر متناوب شیب گسل­هاى معکوس و راندگى به سمت شمال و جنوب و جوان شدن گسلهاى معکوس به سمت فرادیواره بیشتر با الگوى زمین­ساخت وارون هماهنگ است تا زمین­ساخت نازک پوسته. از سوى دیگر چپ­بر بودن گسل راندگى شمال لارک (یا گسل کجور) و راست­بر بودن گسل راندگى کندوان تداعى کننده هندسه فرارى براى سازندهاى (پرکامبرین ، پالئوزوئیک و مزوزوئیک پائینى)محصور بین دو گسل مذکور است. نهایت آنکه با مقایسه هندسه، سوى جنبش و ترتیب گسل­هاى شمالى محدوده مورد مطالعه به نظر می­رسد که پس از وارونگى گسل­هاى معکوس و راندگى، چرخشى معادل 27 درجه در خلاف جهت عقربه­هاى ساعت حول محور 120/81 در ساختارهاى شرقى محدوده مورد مطالعه نسبت به بخش­هاى غربى روى داده است.

هگزافلوريد اورانيوم ( UF6 )

هگزافلوريد اورانيوم يک ترکيب شيميايی است که از يک اتم اورانيوم و شش اتم فلوئور تشکيل شده است. اين يک شکل شيميايی از اورانيوم است که در فرآيند غنی سازی اورانيوم کاربرد دارد. وابسته به دما و فشار می تواند به شکل مايع٬ جامد و بخار در آيد.UF6 جامد ماده ای سفيد رنگ٬ متراکم و شفاف است که به نمک صخره ای شبيه است.

هگزافلوريد اورانيوم با اکسيژن٫ نيتروژن٫ دی اکسيد کربن٫ يا هوای خشک واکنش نمی دهد ولی با آب يا بخار آب وارد واکنش می شود.به همين دليل در ظروف و ابزار با سوراخ های ريز نگهداری می شود.وقتی UF6 با آب يا بخار آب تماس می يابد فلوئوريد هيدروژن خورنده (HF) و يک ترکيب فلوئورـاورانيوم به نام فلوئوريد اورانيل (UO2F2) شکل می گيرند.

ادامه نوشته

زمرد

در یونان باستان زیور آلات نقش بسیار بزرگی به عنوان سمبل قدرت ، سلامتی و ثروت داشتند و معتقد بودند که اگر شخصی قطعه ای از زمرد زیر زبان خود داشته باشد از دید مخفی می ماند ؛ به علاوه ، دارنده زمرد را صاحب ثروت ، رفاه و قدرت های ما فوق طبیعی می دانستند .
مصریان باستان در دهان مرده زمرد قرار می دادند تا در آن دنیا بهتر تکلم کند و نیز معتقد بودند این سنگ باعث باروری می شود . همچنین برای درمان چشم از آن استفاده می کردند . در بعضی جوامع معتقد بوده اند که زمرد باعث تقویت حافظه و دور کردن ارواح خبیث و نیز تقویت عشق می شود .
اولین معادن زمرد در عصر باستان و در جنوب مصر کشف شده که در مقایسه با زمردهای امروزی کیفیت پایین تری داشته است . امروزه مهم ترین معدن زمرد جهان در کشور کلمبیا قرار دارد که از قرن شانزدهم به بعد ، از آن استخراج می شود . قبل از آن نیز به وسیله مردم بومی آن یعنی قوم (( اینکا )) بهره برداری می شده است . یکی از معادنی که زمرد مرغوب با کیفیت عالی از آن استخراج می شود معدن موزو ( MUZO ) است که زمرد شفاف با رنگ سبز سیر دارد .
دیگر معدن معروف زمرد در کلمبیا ، شیور ( CHIVOR ) است که استخراج از آن چند قرن است ادامه دارد .
دیگر معادن مهم زمرد در برزیل ، پاکستان ، افغانستان ، روسیه ، زامبیا، استرالیا ، ماداگاسکار ، تانزانیا ، هندوستان و اتریش قرار دارند.
رنگ سبز زمرد در مقابل نور طبیعی یا نور مصنوعی و یا حرارت تغییر ناپذیر است . البته حرارت های بسیار بالا آن را دگرگون می کند . بلورهای آن ناخالصی های متعددی از قبیل گاز ، مایعات و حباب دارند که هر چه این ناخالصی ها بیشتر باشند ، زمرد مات و کدر تر خواهد بود . البته اکثر زمردها ناخالصی دارند که جواهر فروشان اصطلاحا" به آن (( یخ )) می گویند .
یکی از راه های تشخیص زمرد اصل از زمرد بدلی و ساختگی ، همین ناخالصی ها است .
زمرد با آن که سختی بالایی دارد ، گوهری بسیار ترد و شکننده است. در مقابل اسیدها مقاوم است و در برابر مواد شوینده مثل آب گرم و صابون مشکلی ندارد . اما در مقابل حرارت امکان ترک خوردن آن هست .زمرد گونه‌ای بریل است. اين سنگ که از سيليکات آلومینیوم و بریلیوم تشکیل شده در سنگهاي پگماتیت يافت می‌شود.

 

معادن کبک

استان کبک یکی‌ از ده تولید کننده بزرگ جهان در بخش معدن محسوب می‌شود. کبک دارای منابع معدنی فراوان است و رتبه چهارم را در استخراج معدن در میان سایر استانهای کانادا داراست. کبک از عمده تولیدکنندگان آهن، روی، نیکل، مس و فلزات گرانبها مانند طلاست. این استان دارای حدود ۳۰ معدن فلزات، ۱۵۸ شرکت اکتشاف، و ۱۵ صنعت پردازش اولیه می‌باشد. در حل حاضر بالغ بر ۴۰ درصد از پتانسیل معدنی کبک شناخته شده است.

سنگ آهن از جمله معادنیست که بیشترین مقدار استخراج را داشته، و پراکندگی  مختلفی‌ از نظر مکانی دارد. این ماده معدنی در لایه‌های رسوبی نزدیک Scheffevill و Gangnon قرار دارد، و اکثر این مواد از طریق رودخانه سن‌لورن به سایر نقاط صادر می‌شوند. تولید این فلزات، بیش از نیمی از ارزش تولید مواد معدنی کبک می‌باشد. پس از معادن فلزی، پنبه نسوز و مصالح ساختمانی مانند سنگ، ماسه و سیمان از دیگر منابع معدنی مهم این استان هستند. کبک سالیان طولانیست که یکی‌ از تولیدکنندگان بزرگ جهان و صادر کننده پنبه نسوز است. محل تولید این ماده معدنی عمدتاً در جنوب شهر کبک سیتی واقع شده است. همچنین کبک تنها تولید کننده نیوبیوم در کاناداست. این ماده در ساخت انواع فولاد بکار می‌رود و معادن آن در جنوب کبک سیتی قرارگرفته است.

ارزش محموله‌های مواد معدنی استان کبک در سال ۲۰۰۷ بالغ بر ۵ میلیارد دلار بوده که از این میزان، ۲۹ درصد متعلق به مواد معدنی غیر فلزی مانند سنگ‌های صنعتی و مصالح ساختمانی بوده است. در همان سال، حدود ۱۸۰۰۰ نفر در مشاغل مرتبط با معدن در کبک شاغل بوده‌اند که در این میان، امکانات پردازش اولیه مواد نیز، در صد بالایی‌ از مشاغل را به خود اختصاص داده بوده است.

اولین منطقه استخراج معدن Abitibi-Témiscamingue بود. از دیگر مناطق استخراج معدن میتوان ازMatagami, Chibougamau, Saguenay–Lac-Saint-Jean, Nord-du-Québec، و  Côte-Nord نام برد.

ادامه نوشته

راکتور اتمی ماقبل تاریخ

اوکلو، منطقه‏ای متشکل از یک معدن اورانیوم، واقع در جمهوری گابن در افریقا است. در سال ۱۹۷۲، سنگ معدن اورانیوم این معدن به فرانسه برده شد تا در برنامه‏های هسته‏ای فرانسه مورد استفاده قرار‏گیرد. کارخانه واردکننده فرانسوی، کشف کرد که اورانیوم کاملاً استفاده شده بود. دولت فرانسه با اعلام این خبر، تمام دنیا را شگفت زده کرد.

در ابتدا دانشمندان فکر می‏کردند که معدن اوکلو، یک راکتور طبیعی عظیم است. دانشمندان فرانسوی در تحقیقاتشان، سرنخ‏هایی از محصولات لازم برای شکافت هسته‏ای را پیدا نمودند و ضایعات سوخت در پیرامون محل همان معدن یافت شد. اما این مشاهدات گیج‏کننده بودند، چرا که امکان نداشت که یک راکتور طبیعی اورانیوم به چنین درجه­ خلوصی برسد، مگر در شرایط بسیار خاصی همچون حضور گرافیت یا آب سنگین در مجاورت آن، که به عنوان یک واسطه عمل کنند. اما هیچ‏کدام از آنها در مجاورت معدن اوکلو وجود نداشتند.

ثابت شده‏است که همیشه در راکتورهای طبیعی اورانیوم؛ ایزوتوپ U238، ۹۹٫۲۷ درصد و ایزوتوپ U235، ۰٫۷۲ درصد سهم از اورانیوم را به خود اختصاص  می­دهند، و فقط ایزوتوپ U235 است که مورد استفاده واکنش‏های اتمی قرار می‏گیرد و U235، سریعتر از بین می رود.

موضوع متحیر‏کننده این بود که اورانیومی که از معدن اوکلو استخراج‏شد؛ ایزوتوپ U235 خیلی کمتری از خود داشت و به جای .۷۲ درصد دارای حدود ۰٫۲۹ درصد بود. این ثابت می‏کرد که عملیات شکافت هسته‏ای در حدود ۲ میلیارد سال پیش، بارها و بارها در اوکلو رخ داده بوده‏است.

پرین، دانشمند فرانسوی و همکارانش تخمین زدند که در این منطقه، ۱۳ هزار پوند اورانیوم مصرف شده‏است، که طی چرخه‏ای در هر ۲ ساعت و نیم یکبار، برای حداقل ۱۵۰ هزارسال واکنش شکافت رخ می داده است.

حدس و گمان اول این بود که شاید عده‏ای آن را قبل از این مورد‏استفاده قرار داده بودند، به سبب اینکه در آن زمان عهدنامه‏ای مبنی بر عدم استفاده از محصولات هسته‏ای امضا نشده بود.  اما تکنولوژی دهه ۷۰ بشر آنچنان نبوده‏است که چنین حدسی از استحکام کافی برخوردار باشد.

برخی صاحبنظران معتقدند که به دلیل اینکه اوکلو در مجاورت هوا (اکسیژن) بوده‏است، اورانیوم آن قابل حل و واکنش دادن بوده، بنابراین به طور طبیعی واکنش نشان‏داده‏است. محاسبه دانشمندان می‏گوید که در ابتدای پیدایش زمین، در حدود ۳٫۶ میلیارد سال پیش، سهم ایزوتوپ U235، حدود ۳۳ درصد بوده‏است که حالا به حدود ۰٫۷ درصد رسیده‏است. اما در عین‏حال، در ابتدای پیدایش زمین، در اولین دوره‏های زمین­شناسی، اتمسفر زمین اصلاً اکسیژن نداشته که بتواند ماده‏ای را اکسید کند.

 

ادامه نوشته

استخدام

شرايط: كارشناس استخراج و تسلط كامل به نرم افزارهاي:
surfareوsurpacوgemcom
 لطفا درخواست استخدام و رزومه خود را  فكس كنيد:

شماره فكس:[phone]

اولین مهندس معدن درایران

مرتضی‌قلی خان صنیع‌الدوله، فرزند علی‌قلی‏خان مخبرالدوله،  از رجال اواخر دوره قاجاریه، اولین مهندس معدن در ایران می باشد که در ذیل مختصری از زندگی وی بیان شده:

"مرتضی قلی خان صنیع الدوله در شب یکشنبه 9صفر 1273ه.ق /1235ه.ش در کوی چال میدان تهران در خانواده علی قلی خان مخبرالدوله به دنیا آمد. پدر و اجداد وی از بزرگان دیوان و نظام اداری دولت قاجار و مردمی مرفه و ثروتمند بودند.
وی پس از به پایان بردن تحصیلات مقدماتی در تهران و در دارالفنون، به آلمان رفت و در رشته مهندسی معدن شناسی به تحصیل پرداخت.
تحصیل مرتضی قلی خان صنیع الدوله در ایران معاصر با قدرت پدرش مخبرالدوله که مدتی حاکم تهران نیز بود، بوده است. وی در روزگاری که آلمانها برای آغاز استعمار خود به سمت شرق حرکت کردند، در آلمان به تحصیل مشغول شد.
منابع، نامی از استادان مرتضی قلی خان صنیع الدوله در آلمان یا ایران ذکر نکرده اند. تنها می دانیم که وی در آلمان رشته مهندسی معدن را تحصیل کرده بوده است. مطالعه در زمینه های فنی و مهندسی از امور مورد علاقه مرتضی قلی خان صنیع الدوله بود  و از این گذشته وی در امور سیاسی نیز مطالعه و شرکت داشت.

گرچه مرتضی قلی خان صنیع الدوله در زمینه فنی و مهندسی معدن مطالعه و تحصیل کرد، اما بیشتر به تصدی امور کلیدی صنعتی و سیاسی مملکت علاقمند بوده است.مرتضی قلی خان صنیع الدوله پس از اتمام تحصیلات خود در رشته مهندسی معدن از آلمان به ایران آمد و رئیس اداره پست و گمرک شد. وی اولین کارخانه نخ ریسی را در تهران تاسیس کرد. و نیز از پیشگامان تاسیس راه آهن درایران بود و همچنین رئیس اولین مجلس شورای ملی بوده است نیز چند بار به وزارت رسید.در منابع خبری از فعالیتهای آموزشی مرتضی قلی خان صنیع الدوله ذکر نشده است. اما می توان اقدامات وی را در زمینه راه آهن و نیز نخ ریسی، اقداماتی سودمندو آموزنده در راه گسترش صنایع کشور دانست. مرتضی قلی خان صنیع الدوله دربعد از ظهر چهارشنبه چهارم یا پنجم صفر 1329ه.ق/ 1290ه.ش در چهارراه مخبرالدوله تهران به دست ایوان روسی گرجی کشته شد.

شعر علمی

مغــــــز ما اکسید گشت و ســوختیم                    بس کــــه شیمی تجـــزیه آموختیم
هی اسیــد و بــــــاز دعــــوا می کنند                   خاک عالــــم بر ســـــــر ما می کنند
چون که شیمی با فیزیک همراه شــد                   چـــــاله گـــــود انــــــرژی چــاه شد
این شــــــرودینگر مـــــرا دیوانه کــرد                   تابع موجــــی مــــــرا بیچاره کـــــرد
درس دیگر درس شیمی معدنی است                   پر ز اســــــرار عجیب و دیدنی است
هــــــر اتـــــم باشد مثـــــال یک پیــاز                    می زند هی چــــــرخ با آهنگ جـــاز
کمپلکس این فلـــــز بــــــا آن لیگـــاند                   فهم آن مشکلتراز فتــــــح سهنـــــد
شیمی آلـــــی یکـــی درس حجیــــم                   خواندنش هم مشکلی باشد عظیــم
واکنشهایش همی پــــــر رمـــز و سر                   از دیلــــز- آلــــدر گرفتــــــه تا فیشر
بس که دیـــــــدم طیفهایی پـــر ز پیک                   می کند مغزم چو ساعت تیک و تیک
جوهـــــــر طبعم بشــــــد اینجــا تمام                   پس خداحـــــافظ بـــــود ختـــم کلام